Macbeth

Dit is spannend: Macbeth van Verdi, uitgevoerd door Europa Galante, onder leiding van Fabio Biondi. Macbeth wordt gezongen door Giovanni Meoni, Banco door Fabrizio Beggi en Lady Macbeth door Nadja Michael.

Ik ben benieuwd of deze uitvoering naast de geweldige opname van Claudio Abbado uit 1976 kan staan, waarin Shirley Verret Lady Macbeth zingt.

 

Carnaval

Prins Oelewapper van Breda Thierry Aartsen (VVD) vindt vandaag in de Volkskrant dat volkscultuur en vooral carnaval moet worden gesubsidieerd.

Maar het Suikerfeest niet, want dat is een religieus feest. Wat is carnaval dan, volgens de nationale feestneus?

Vivaldi

Deze maand komt er weer een nieuwe opera van Vivaldi uit in de serie van het Franse label Naïve. Het is de meesterlijke opera Il Giustino, waarvan al verschillende opnames bestaan, uitgevoerd door de Accademia Bizantina, onder leiding van Ottavio Dantone, met een paar hele goede zangers, onder wie de alt Delphine Galou in de titelrol en de sopraan Verónica Cangemi als Leocasta.

Tachtigjarige Oorlog

John Malkovich, Goethe en Beethoven dragen hun steentje bij aan de herdenking van de Tachtigjarige Oorlog, die 450 jaar geleden begon met de Slag bij Heiligerlee en de daarop volgende onthoofding van Egmont en Horne.

 

Glencoe

Richard Thompson speelt ‘Glencoe’ tijdens de opnames van de soundtrack voor Grizzly Man. Volgens mij speelt Thompson op een speciaal voor hem gebouwde Ferrington-gitaar. Achter hem zit Werner Herzog, de regisseur van de film. En tegenover hem zit trouwens Jim O’Rourke (van onder andere Wilco). Maar waar het om gaat, voor mij, is dat elke noot van Thompson aandacht krijgt. Elke noot telt.

Het blijkt een compositie van James Scott Skinner uit het jaar 1900 te zijn, dat teruggaat op de afslachting van een Schotse clan bij Glencoe in 1692, door het leger van onze eigen Willem III, in zijn hoedanigheid van King William.

Dit is het ‘origineel’.

Beethoven maakte een mooie bewerking van een ballade over het bloedbad van Glencoe, op een tekst van Walter Scott.

 

Schumann

Er zijn van die stukken (nummers, composities) waar ik uren naar kan luisteren. Dit is er een van.

Ik leerde het lied in 1992 kennen dankzij een uitvoering van jazz-musicus Don Byron, die het op basklarinet vertolkt, als een soort Nachgedanken op zijn album Tuskegee Experiments (zie hier voor een uitleg van wat dat voor vreselijks was) uit 1992. Ik geloof niet dat ik destijds al veel liederen van Schumann of Schubert kende, terwijl ik al 24 was.

Ook Jason Moran heeft een eigen versie van het lied gemaakt, voor solopiano. Mooi gedaan. De meeste crossover-muziek leidt tot kitsch, maar deze zo te horen geïmproviseerde meditatie op Schumann wordt niet te zoet.

Dit is het gedicht van Joseph von Eichendorff, gesproken door Thomas Huber. Zo kun je heel goed horen dat Schumann er zijn eigen ding van maakt.

Hier speelt iemand alleen de muziek, de leraar zit ernaast.

Ik heb een beetje zitten luisteren naar versies op youtube, maar dan valt wel op hoe lastig is om dit op het gehoor zo eenvoudige lied goed te vertolken. De meeste live-opnamen met beeld zijn niet mooi en niet goed. Zangers zetten te hard in, of niet zuiver, of ze galmen een end weg. Tot slot daarom Dietrich Fischer-Dieskau, met Gerald Moore als begeleider, uit 1954.

Glazen ui

Ter gelegenheid van de jubileumeditie van The White Album is er een nieuw clipje gemaakt bij ‘Glass Onion’ van The Beatles, de hele collage mondt uit in de poster die ik vroeger ook op mijn kamer had hangen.

De plaat is geremixt en of het daarmee te maken heeft of niet, maar ik hoorde nu voor het eerst dat de partij van Ringo Starr twee keer is opgenomen en in het linker- en rechterkanaal zijn dus aparte drumtracks te horen. Voorheen leek het of alleen de klappen op de snare waren gedubbeld.

Naschrift

Intussen even de nieuwe versie vergeleken met de originele. Zo, dat is echt andere koek. Vooropgesteld dat de nieuwe versie niet ‘slechter’ klinkt dan de oude versie, eerder beter, is dit eigenlijk gewoon geschiedvervalsing. Niet dat ik daarmee zit (zie onder).

In het origineel is de tweede drumpartij nauwelijks van de andere te onderscheiden, want ze zijn allebei naar het rechterkanaal gemixt, op de snare na. De meer swingende drumpartij is van rechts naar links verhuisd. De basic drumtrack zit rechts, met de tamboerijn. Daar zit ook de piano, waarvan je in het origineel vooral de basnoten hoorde, maar in de nieuwe mix veel meer hoog. Ergens in het midden speelt iemand akoestische gitaar, ik neem aan John. George speelt de funky gitaar in het linkerkanaal, zowel in het origineel als in de remix.

Links zit in het origineel heel prominent de knorrige Fender Jazz Bass van Paul, die in de nieuwe mix meer naar het midden is gedirigeerd, terwijl de strijkers (geweldig arrangement) in het origineel mono in het midden zitten en in de remix links zijn geplaatst. Het extreem pannen van instrumenten, een typisch jarenzeventig-dingetje, is dus weggepoetst in de nieuwe versie, waardoor een weliswaar coherenter geluidsbeeld ontstaat, maar er ook iets verdwijnt. Het geheel klinkt minder experimenteel, zou je kunnen zeggen.

Luister ook eens naar de vocalen van Lennon: in de nieuwe versie klinkt hij veel dichterbij, de scherpe randjes zijn er af, hij klinkt echter, ronder, meer alsof hij bij je is. In het origineel zit hij iets verder weg in de mix, klinkt hij scherper en tegelijkertijd lijkt hij los van de muziek te zingen, alsof hij tot je zingt in een droom. Ik vind dat het zelfs lijkt of in het origineel er een kleine verschuiving zit tussen de timing van de drums en de bas, die in de nieuwe versie is rechtgetrokken, maar dat kan ook aan mijn hersenen liggen, die de info van mijn linker- en mijn rechteroor niet synchroon verwerken.

De extreme stereo-effecten zijn dus verdwenen en daarvoor is een mooi, coherent, comfortabel en toch gedetailleerd nieuw geluid gekomen. Ik zit daar overigens niet mee, de nieuwe versie klinkt fantastisch, zolang de oorspronkelijke mix ook maar bewaard blijft en we niet doen alsof The White Album altijd zo heeft geklonken.

Want zo klonk die plaat ongeveer toen hij uitkwam in mijn geboortejaar (dit is een remaster uit 2009, niet geremixt):

PS Bindervoet & Henkes maken van ‘Glass Onion’ ‘Spiegelei’.