Glazen ui

Ter gelegenheid van de jubileumeditie van The White Album is er een nieuw clipje gemaakt bij ‘Glass Onion’ van The Beatles, de hele collage mondt uit in de poster die ik vroeger ook op mijn kamer had hangen.

De plaat is geremixt en of het daarmee te maken heeft of niet, maar ik hoorde nu voor het eerst dat de partij van Ringo Starr twee keer is opgenomen en in het linker- en rechterkanaal zijn dus aparte drumtracks te horen. Voorheen leek het of alleen de klappen op de snare waren gedubbeld.

Naschrift

Intussen even de nieuwe versie vergeleken met de originele. Zo, dat is echt andere koek. Vooropgesteld dat de nieuwe versie niet ‘slechter’ klinkt dan de oude versie, eerder beter, is dit eigenlijk gewoon geschiedvervalsing. Niet dat ik daarmee zit (zie onder).

In het origineel is de tweede drumpartij nauwelijks van de andere te onderscheiden, want ze zijn allebei naar het rechterkanaal gemixt, op de snare na. De meer swingende drumpartij is van rechts naar links verhuisd. De basic drumtrack zit rechts, met de tamboerijn. Daar zit ook de piano, waarvan je in het origineel vooral de basnoten hoorde, maar in de nieuwe mix veel meer hoog. Ergens in het midden speelt iemand akoestische gitaar, ik neem aan John. George speelt de funky gitaar in het linkerkanaal, zowel in het origineel als in de remix.

Links zit in het origineel heel prominent de knorrige Fender Jazz Bass van Paul, die in de nieuwe mix meer naar het midden is gedirigeerd, terwijl de strijkers (geweldig arrangement) in het origineel mono in het midden zitten en in de remix links zijn geplaatst. Het extreem pannen van instrumenten, een typisch jarenzeventig-dingetje, is dus weggepoetst in de nieuwe versie, waardoor een weliswaar coherenter geluidsbeeld ontstaat, maar er ook iets verdwijnt. Het geheel klinkt minder experimenteel, zou je kunnen zeggen.

Luister ook eens naar de vocalen van Lennon: in de nieuwe versie klinkt hij veel dichterbij, de scherpe randjes zijn er af, hij klinkt echter, ronder, meer alsof hij bij je is. In het origineel zit hij iets verder weg in de mix, klinkt hij scherper en tegelijkertijd lijkt hij los van de muziek te zingen, alsof hij tot je zingt in een droom. Ik vind dat het zelfs lijkt of in het origineel er een kleine verschuiving zit tussen de timing van de drums en de bas, die in de nieuwe versie is rechtgetrokken, maar dat kan ook aan mijn hersenen liggen, die de info van mijn linker- en mijn rechteroor niet synchroon verwerken.

De extreme stereo-effecten zijn dus verdwenen en daarvoor is een mooi, coherent, comfortabel en toch gedetailleerd nieuw geluid gekomen. Ik zit daar overigens niet mee, de nieuwe versie klinkt fantastisch, zolang de oorspronkelijke mix ook maar bewaard blijft en we niet doen alsof The White Album altijd zo heeft geklonken.

Want zo klonk die plaat ongeveer toen hij uitkwam in mijn geboortejaar (dit is een remaster uit 2009, niet geremixt):

PS Bindervoet & Henkes maken van ‘Glass Onion’ ‘Spiegelei’.